Liście cytrusa to obraz jego zdrowia lub niedomagań.
/ AZOT ( N )/- jest podstawowym składnikiem pokarmowym dla roślin. Jest on zaliczany do grupy makroelementów, gdyż rośliny zużywają go w dużych ilościach. W organiżmie roślin azot służy jako substrat do syntezy materiału genetycznego przy podziałach komórkowych, składnik aminokwasów budujących białka chlorofilu, oraz niemal wszystkich enzymów. Azot jest obok węgla jednym z podstawowych materiałów budulcowych w organizmach żywych. --- Niedobory tego składnika powodują zachamowanie wzrostu. Nowe liście są małe, zabarwione na kolor żółto-zielony. W zależności od wielkości niedoboru przebarwione mogą być tylko obrzeża liści bądż też całe blaszki liściowe. Na starszych liściach pojawiają się plamy chlorotyczne. Mogą one trochę mylić, bo sugerują trochę brak potasu. Czynnikiem różnicującym te dwa przypadki jest karłowacenie cytrusów, nie występujące przy braku potasu.Cytrusy słabo się rozkrzewiają, dochodzi do nadmiernego wydłużania korzeni. Czasem można zaobserwować czerwonawe przebarwienia łodyg, na skutek antocyjanów ( barwnika, w którego skład nie wchodzi azot )
/ Potas ( K )/- jest zaliczany do makroskładników. W roślinach odpowiada za proces fotosyntezy aktywując kilkadziesiąt enzymów komórkowych. Potas jest nieodzowny przy syntezie węglowodanów, oraz innych substancji organicznych w roślinie. Niedobory potasu powodują żółknięcie, brunatnienie i w końcu zamieranie liści. Występują plamy nerwicze na blaszce liściowej.
/Fosfor ( P )/- Spełnia wiele istotnych funkcji w fotosyntezie cytrusów, w reakcji enzymatycznej, w tworzenie i przepływ cukrów. Jest ważnym składnikiem w rozwoju kwiatów i póniej owoców. Niedobór fosforu nie jest częstym zjawiskiem, kiedy stosuje się nawożenie wieloskładnikowe. Może natomist wystąpi jego niedostępnośc, spowodowana zbyt wysokim PH podłoża, nadmiarem azotu lub niskimi temperaturami. Liście w takich sytuacjach często robią się zielono-brązowe, są matowe i może wystąpi ich nabrzeżne wywijanie do spodu. Po dłuższym czasie takiego niedoboru liście po ich dotknięciu opadają- pojawia się też chloroza. Kwiaty mogą opada nie będąc w pełni dojrzałe. Owoce mogą byc zniekształcone, może pękac skórka. Miąższ staje się mięsity z małą ilością soku, który robi się bardzo kwaśny. Nadmiar tego składnika blokuje z kolei dostępnoś azotu dla tkanek rośliny.
/ Magnez /- jest składnikiem chlorofilu, barwnika odpowiedzialnego za proces fotosyntezy. Magnez bierze udział w gospodarce fosforanowej roślin. Na dotkniętych niedoborem magnezu cytrusach zaobserwować można ojawy pod postacią plam na liściach, zwłaszcza w obrębie unerwienia.Przeważnie dotyczy to starszych liści.
/ siarka /- Siarka jest składnikiem wielu istotnych białek. Składnik koenzymu A. Ma udział w oddychaniu tkankowym. Objawy podobne jak w przypadku niedoborów azotu. Chloroza małych liści, więdnięcie. Najpierw chorują najmłodsze liście. Dochodzi do żółknięcia nerwów liściowych. Występują czarwonawe plamy na blaszkach liściowych. Żyłki mogą mieć kolor purpurawy.
/ Żelazo /- Bierze udział w syntezie chlorofilu. Wchodzi w skład wielu enzymów łańcucha oddechowego. Żelazo to chyba najważniejszy mikroelement. Niedobór żelaza objawia się głównie chlorozą, dotyczącą w największym stopniu młodych liści. Zahamowany jest także wzrost rośliny na skutek spowolnienia fotosyntezy i oddychania tkankowego. Dośc często występuje pozorny niedobór żelaza spowodowany złą biodostępnością na skutek wysokiego pH wody do podlewania.
/ Mangan /- jest też bardzo ważnym mikroelementem. Aktywuje kilka enzymów biorących udział w przemianie węglowodanów.Ma udział w zapewnieniu trwałości chlorofilu pod wpływem silniejszego światła. Nadmiar manganu może wywołać objawy podobne do braku żelaza.Niedobór manganu prowadzi do zahamowania wzrostu rośliny, żółknięcie liści, występowanie plam pomiędzy nerwami.
/ Miedż /- jest składnikiem enzymów oddechowych, oraz utleniających. W wyższym stężeniu działa toksycznie na organizmy żywe. Brak tego składnika może powodować marszczenie się liści, oraz spowolnienie wzrostu.Liście mogą dostawać brązowawe plamy.
/ Cynk /- Składnik enzymów łańcucha fofosyntezy. Niedobór doprowadza do zahamowania wzrostu na skutek małej ilości auksyn roślinnych- hormonów wydłużających komórki. Liście rosną mniejsze, zahamowane jest też wydłużanie międzywężli.
/ Bor /- jest składnikiem budulcowym ścian komórkowych, reguluje tekże procesy związane z rozmnażaniem, kwitnieniem i owocowaniem. Niedobór powoduje zatrzymanie wzrostu na skutek uszkodzenia stożka wzrostu. Roślina ma przyrosty boczne, jednakże dużo mniejsze niż w normalnych warunkach. Karłowacenie cytrusa przy zachowaniu normalnej wielkości liści.Cytrusy nie potrzebują dużych ilości tego mikroelementu. Jeżeli stosujemy normalne nawożenie to nie powinno brakowac tego składnika w tkankach rośliny. Jeżeli nie jesteśmy w 100 procentach pewni co do jego braków to lepiej nie uzupełniac go oddzielnie.
/ Molibden /- odpowiada za prawidłową gospodarkę azotową rośliny. Razem z żelazem i manganem bierze udział w metaboliżmie azotanów jako reduktor. Brak tego pierwiastka może powodować niedobory azotu. Na starszych liściach występuje jasno-zielone zabarwienie.
Niedobór
Nadmiar